کشت گیاهان دارویی در خراسان‌شمالی؛ ظرفیتی ناب اما مغفول

عجب شیر پرس - کشت گیاهان دارویی که از ظرفیت‌های توسعه خراسان شمالی محسوب می‌شود به دلیل نیاز به صنایع تبدیلی در مسیر فراموشی قرار گرفته و نیاز است در این بخش سرمایه گذاری و برنامه ریزی بهتری انجام شود.

کد خبر: ۱۳۱۸۲

تاریخ: ۲۶ دی ۱۴۰۳ - ۱۱:۲۳

به گزارش عجب شیر پرس به نقل از ایرنا،  ۴۲۳ گونه گیاه دارویی در رویشگاه های طبیعی استان شناسایی و تاکنون خواص ماده موثر ۷۵ گونه از آنها کشف شده است که بیشتر این گونه‌ها قابلیت صنعتی شدن دارند.
«زعفران، گل محمدی، اسطوخودوس، بانگو، بابونه آلمانی، نعناع فلفلی، موسیر، گل گاوزبان، زیره سبز و سیاه، باریژه، آویشن، رزماری، شیرین بیان، سیاه دانه، بومادران، تخم کدوی کاغذی، شیرین بیان، خارشتر، مریم گلی و تخم شربتی» از جمله گیاهان دارویی است که در اراضی خراسان شمالی کشت می شود ولی بدلیل نبود صنایع تبدیلی مغفول مانده است.
ظرفیت بسیاری برای توسعه سطح کشت گیاهان دارویی در این خطه وجود دارد و زمین‌های دیم پرشیب کم‌بازده باید به کشت این گیاهان که توقع و نیاز آبی کمی دارند، سوق یابد.

وجود ۴۲۳ گونه گیاه دارویی در استان
مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی گفت: ۴۲۳ گونه معادل ۲۴ درصد گونه های گیاهی کشور در عرصه های طبیعی و اراضی کشاورزی این استان وجود دارد.
صفدر صفدری اظهار کرد: تعداد گونه های گیاهی در دنیا هشت هزار نوع و در کشور یکهزار و ۷۲۷ گونه بومی و انحصاری است که خراسان شمالی ۴۲۳ از این گونه ها را دارد.
وی با بیان اینکه شرایط آب و هوایی استان برای کشت گونه های دارویی بسیار مناسب است افزود: سالانه هشت هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان زیر کشت انواع گیاهان دارویی می رود که بیشترین آن با حدود پنج هزار مربوط به زعفران و گل محمدی است.
صفدری با بیان اینکه اقتصاد گیاهان دارویی در دنیا دارای چرخش مالی بسیار بالایی است افزود: کشاورزان با توجه به تغییر اقلیم، خشکسالی، کاهش باران و منابع آبی باید الگوی کشت را رعایت کنند و به سمت گونه های کم آب طلب و مقاوم به خشکی و پربازده بروند.
وی با بیان اینکه کشت چهار هزار هکتار از گونه‌های دارویی در سال زراعی جاری در سطح اراضی دیم و آبی استان برنامه ریزی شد عنوان کرد: کشت گیاهان دارویی بدلیل کاهش بارندگی و منابع آبی در اولویت های وزارت جهاد کشاورزی قرار دارد و سهم هر استانی ابلاغ شده است.
مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی بر ایجاد زنجیره ارزش افزوده در گیاهان داروی و صنعتی تاکید کرد و گفت: ۱۴ کارگاه کوچک در استان در زمینه تولید اسانس و عصاره و ۲۵ واحد نیز در تولید بذر انواع گیاهان دارویی فعال هستند که ظرفیت بسیار خوبی در زمینه ارزش افزوده است.
وی گفت: هفت واحد فراوری استان در زمینه زعفران است که این واحد ها خشک کنی نگین زعفران و بسته بندی هستند.

تدوین سند ارزش گیاهان دارویی
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی در ادامه گفت: تنوع زیادی از گونه‌های گیاهی در رویشگاه‌های مرتعی و جنگلی استان وجود دارد و تدوین سند این گونه از گیاهان یک ضرورت و در دست اقدام است.
مهدی باور با بیان اینکه ارزش ریالی گیاهان دارویی استان با ایجاد زنجیره تولید چندین برابر خواهد شد بر تکمیل این زنجیره تاکید کرد و افزود: با اجرای این طرح سود بیشتری عاید بهره برداران و واحدهای تولیدی و سایر فعالان این حوزه می شود.وی بیان کرد: کشت گیاهان دارویی در عرصه های طبیعی و زراعی استان باید در اولویت قرار گیرد و کشاورزان را به این سمت سوق داد.
عضو هیات علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی؛ آویشن، کاکوتی، زرین گیاه و گون را از جمله گیاهان دارویی در رویشگاه‌های مرتعی استان برشمرد و گفت: وجود این گیاهان ظرفیت بسیار مهمی برای تغذیه و پرورش زنبور محسوب می شود تا عسل‌ با کیفیت تولید شود.
باور تصریح کرد: با توجه به اینکه گیاهان دارویی در رویشگاه‌های ملی مرتعی به‌ صورت خودرو رشد می‌کنند و از سم و کود برای رویش و پرورش آنها استفاده نمی‌شود، عسل تولیدی از این گیاهان نیز کاملاً طبیعی و ارگانیک خواهد بود و در این سند وضعیت رویشگاه‌های طبیعی گیاهان دارویی استان مطالعه شده است.
وی خاطرنشان کرد: عملیاتی‌کردن برنامه‌های این سند به همکاری منسجم دستگاه‌های اجرایی ذیربط نیاز دارد تا وضعیت رویشگاه‌های گیاهان دارویی استان حفظ و تقویت شوند و بر رشد و تقویت اشتغال‌هایی از جمله زنبورداری بسیار مؤثر باشند.
گستره حوزه منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی ۲ میلیون و ۳۳ هزار و ۳۶ هکتار است که از این وسعت یک میلیون و ۴۰۰ هزار هکتار مرتع، بیش از ۱۸۳ هزار هکتار بیابان و ۴۳۴ هزار و ۵۵۰ هکتار جنگل است.
خراسان شمالی بیش از ۳۴۲ هزار هکتار عرصه کشاورزی دارد که بیش از ۳۴ درصد ساکنان این استان در روستاها سکونت دارد.